Есть такая улица — имени Химакова

Редактор

Эта улица несколько необычная. Дома на ней расположены только с одной стороны, а с другой — идет сплошная каменная стена, за которой находятся корпуса вагоноремонтного завода. Улица небольшая — чуть более полукилометра. Застройка её началась, как свидетельствуют старожилы, чуть более ста лет назад, вместе с началом строительства железнодорожных мастерских, будущего вагоноремонтного завода. И жили, живут на ней, в основном, рабочие этого предприятия.

До Октябрьской революции здесь была обычная заводская окраина, с бедными хижинами, которые были преимущественно составлены из «отработавших» свой век шпал. Сейчас на улице тоже в основном деревянные дома, но все они имеют привлекательный вид. Пожалуй, не найдешь такого двора, где бы не было плодовых насаждений, цветов.

С вводом в действие вагоноремонтного завода на базе мастерских, с пуском здесь электростанции, улица была электрифицирована. Поэтому, видимо, ее назвали Электрической. В послевоенный период решением горисполкома бывшая электрическая переименована в улицу имени Химакова.

Иван Артемович Химаков для гомельчан старшего поколения-хорошо известный человек. Его имя неразрывно связано с революционными традициями гомельских железнодорожников, с богатой историей вагоноремонтного завода.

Родился Иван Артемович в деревне Бобовичи недалеко от Гомеля, в 1879 году. Трудовую деятельность начал чернорабочим на железной дороге. Ещё юношей принимал активное участие в революционной борьбе рабочих-железнодорожников против царизма. Сразу же после Февральской буржуазно-демократической революции Иван Артемович был избран членом районного комитета профсоюза железнодорожников, а уже в апреле — председателем этого комитета. В 1918 году он вступил в партию большевиков и в том же году по решению Гомельского комитета партии остался здесь для подпольной работы в связи с оккупацией города кайзеровскими войсками.

В июне 1918 года за организацию и руководство забастовкой гомельских железнодорожников Химаков был немцами арестован и направлен в Брест-литовскую тюрьму. После освобождения из неё он принял активное участие в гражданской войне, и за боевые заслуги был награждён именным оружием.

С 1919 по 1929 год Иван Артемович работает комиссаром железнодорожных мастерских, которые вскоре были преобразованы в паровозо-вагоноремонтный завод. В связи с пятой годовщиной Октябрьской революции ему присваивается звание «Герой революции». В 1929 году И. А. Химаков назначается директором паровоза-вагоноремонтного завода и работает на этой должности долгое время. Обладая высокими организаторскими способностями и знаниями, он добился того, что это предприятие становится одним из передовых в республике. Химаков был неоднократным делегатом губернских съездов, а также делегатом XII и XIII съездов КП(б)Б, выбирался в члены ЦК КП(б)Б.

В заключение хочется сказать, что улица, носящая имя такого заслуженного человека, ещё не в полной мере обустроена. На проезжей части её много выбоин, на значительной части нет тротуара, кое-где портят вид примитивные заборы. Руководство вагоноремонтного завода и Советский райисполком могли бы помочь жителям сделать улицу более красивой.

М. Лапуста

Ёсць такая вуліца

Імя Xiмакова

Гэтая вуліца некалькі незвычайная. Дамы на ёй размешчаны толькі з аднаго боку, а з другого — ідзе суцэльная мураваная сцяна, за якой знаходзяцца карпусы вагонарамонтнага завода. Вуліца невялікая — крыху больш за паўкіламетра. Забудова яе пачалася, як сведчаць старажылы, крыху больш як сто гадоў назад, разам з пачаткам будаўніцтва чыгуначных майстэрань, будучага вагонарамонтнага завода. I жылі, жывуць на ёй, у асноўным, рабочыя гэтага прадпрыемства.

Да Кастрычніцкай рэвалюцыі тут была звычайная заводская ўскраіна, з беднымі хацінамі, якія былі пераважна складзены з «адпрацаваўшых» свой век шпалаў. Зараз на вуліцы таксама ў асноўным драўляныя дамы, але ўсе яны маюць прывабны выгляд. Бадай, не знойдзеш такога двара, дзе б не было пладовых насаджэнняў, кветак.

З уводам у дзеянне вагонарамонтнага завода на базе майстэрань, з пускам тут электрастанцыі, вуліца была электрыфікавана. Таму, відаць, яе назвалі Электрычнай. У пасляваенны перыяд рашэннем гарвыканкома былая Электрычная перайменавана ў вуліцу Імя Хімакова.

Іван Арцёмавіч Хімакоў для гамяльчан старэйшага пакалення — добра вядомы чалавек. Яго імя непарыўна звязана з рэвалюцыйнымі традыцыямі гомельскіх чыгуначнікаў, з багатай гісторыяй вагонарамонтнага завода.

Нарадзіўся Іван Арцёмавіч у вёсцы Бабовічы, што непадалёку ад Гомеля, у 1879 годзе. Працоўную дзеннасць пачаў чарнарабочым на чыгунцы. Яшчэ юнаком прымаў актыўны ўдзел у рэвалюцыйнай барацьбе рабочых-чыгуначнікаў супраць царызму. Адразу ж пасля лютаўскай буржуазна-дэмакратычнай рэвалюцыі Іван Арцёмавіч быў выбран членам раённага камітэта прафсаюза чыгуначнікаў, а ўжо ў красавіку — старшынёй гэтага камітэта. У 1918 годзе ён уступіў у партыю бальшавікоў і ў тым жа годзе па рашэнню Гомельскага камітэта партыі застаўся тут для падпольнай работы ў сувязі з акупацыяй горада кайзераўскімі войскамі.

У чэрвені 1918 года за арганізацыю і кіраўніцтва забастоўкай гомельскіх чыгуначнікаў Хімакоў быў немцамі арыштаваны і накіраваны ў Брэст-Літоўскую турму. Пасля вызвалення з яе ён прыняў актыўны ўдзел у грамадзянскай вайне, і за баявыя заслугі быў ўзнагароджан імянной зброяй.

З 1919 па 1929 год Іван Арцёмавіч працуе камісарам чыгуначных майстэрань, якія неўзабаве былі ператвораны ў паравоза-вагонарамонтны завод. У сувязі з пятай гадавінай Кастрычніцкай рэвалюцыі яму прысвойваецца званне «Герой рэвалюцыі». У 1929 годзе І. А. Хімакоў назначаецца дырэктарам паравоза-вагонарамонтнага завода і працуе на гэтай пасадзе доўгі час. Валодаючы высокімі арганізатарскімі здольнасцямі і ведамі, ён дабіўся таго, што гэтае прадпрыемства становіцца адным з перадавых у рэспубліцы. Хімакоў быў неаднаразовым дэлегатам губернскіх з’ездаў, а таксама дэлегатам XII і XIII з’ездаў КП(б)Б, выбіраўся ў члены ЦК КП(б)Б.

У заключэнне хочацца сказаць, што вуліца, якая носіць імя такога заслужанага чалавека, ящчэ не ў поўнай меры добраўпарадкавана. На праезнай частцы яе многа выбоін, на значнай частцы няма тратуару, дзе-нідзе псуюць выгляд прымітыўныя парканы. Кіраўніцтва вагонарамонтнага завода і Савецкі райвыканком маглі б дапамагчы жыхарам зрабіць вуліцу больш прыгожай.

М. Лапуста

Источник: Гомельская правда, 02.10.1978

Выражаю благодарность сотрудникам детской библиотеки-филиала №16 за предоставленный материал.

Print Friendly, PDF & Email