Есть такая улица — имени Зайцева

Редактор

Ямы, выбоины, канавы с перекинутыми через них деревянными мостами-вот какой была раньше улица, соединявшая Новобелицкую часть города с домом отдыха «Чёнки». Видимо, от замощенных бревенчатыми низменных мест и многих мест она так и называлась Мостищем.

Еще в послевоенный период, как утверждают старожилы, на улице было немало домов с соломенными крышами, с покошенными заборами. Одно тогда украшало Мостище, — обилие деревьев, а во дворах-плодовых насаждений.

С течением времени улица отстраивалась, росла вширь и в длину. И теперь чтобы пройти ее от начала до конца, требуется почти полчаса. А отсюда, как говорят, рукой подать уже и до Чёнок. Улица заасфальтирована, с одной и другой сторон проложены тротуары. Правда, здесь нет многоэтажных домов, есть добротные индивидуальные постройки, а от бывших покошенных и вросших в землю домов не осталось и следа.

По обеим сторонам улицы-красивые деревянные и кирпичные дома, под шиферными, железными крышами. При домах — аккуратные клумбы. В огородах — «шеренги» плодовых деревьев. При благоустройстве проезжей части улицы сохранены все деревья: древние березы, клены, каштаны, вязы, тополя. Высажены и молодые деревца.

Создается впечатление, что между жильцами домов (а живут здесь в основном работники деревообрабатывающего комбината, птицефабрики, автоколонн и других предприятий) идет соревнование за лучший дом, двор. Многие дома и заборы окрашены, украшенный деревянной резьбой.

По этой улице не единожды ходил босиком в Новобелицу из родной деревни Чёнки Ваня Зайцев — скромный, среднего роста юноша. Парад войной ему было всего 15 лет. А в 1943-ом, после освобождения Гомеля от немецко-фашистских захватчиков, он стал солдатом Красной Армии.

Несколько лет назад на фасадной стене первого дома бывшего Мостища была прикреплена мемориальная доска, на которой золотыми буквами написано, что Иван Степанович Зайцев 16 апреля 1945 года повторил подвиг Александра Матросова и ему посмертно присвоено звание Героя Советского Союза. В честь героя бывшее Мостище переименовано в улицу имени Зайцева.

…Тысячи памятников и обелисков стоят на военных дорогах, в городах и деревнях Советского Союза и за его границей, там, где советские воины несли людям освобождение от фашистской чумы. Один из таких обелисков — на старой Саксонской дороге в Германии. На белом мраморе его написано: «старший сержант Зайцев в тяжелом бою при форсировании реки Одер совершил героический подвиг, закрыв своим телом амбразуру вражеского дота, сохранил жизнь товарищам, дал возможность успешно выполнить боевую задачу, приблизил время победы над врагом « Вечная Слава Герою!».

Этот короткий, как военный приказ, рассказ о героическом подвиге нашего белорусского парня Вани Зайцева, будут читать люди многих поколений и вечно будет носить его имя улица, через которую он пошел в бессмертие.

М. Лапуста

Ёсць такая вуліца

Імя Зайцава

Ямы, выбоіны, канавы з перакінутымі праз іх драўлянымі мастамі — вось якой была раней вуліца, якая злучала Навабеліцкую частку горада з Домам адпачынку «Чонкі. Відаць, ад замошчаных бярвеннымі нізінных месц і многіх местоў яна так і называлася Масцішчам.

Яшчэ ў пасляваенны перыяд, як сцвярджаюць старажылы, на вуліцы было нямала хат з саломеннымі стрэхамі, з пакошаннымі платамі. Адно тады ўпрыгожвала Масцішча, — багацце дрэў, а ў дварах — пладовых насаджэнняў.

3 цягам часу вуліца адбудоўвалася, расла ўшыр і ў даўжыню. I зараз каб прайсці яе ад пачатку да канца, патрабуецца амаль паўгадзіны. А адсюль, як кажуць, рукой падаць ужо і да Чонак. Вуліца заасфальтавана, з аднаго і другoга бакоў пракладзены тратуары. Праўда, тут няма шматпавярховых дамоў, ёсць дабротныя індывідуальныя пабудоаы, а ад былых пакошеных і ўросшых у зямлю хат не засталося і сляда.

Паабапал вуліцы — прыгожыя драўляныя і цагляныя дамы, пад шыфернымі, жалезнымі дахамі. Пры дамах — акуратныя кветнікі. У прысадах — «шарэнгі» пладовых дрэў. Пры добраўпарадкаванні праезднай часткі вуліцы захаваны ўсе дрэвы: старажытныя бярозы, клёны, каштаны, вязы, таполі. Высаджаны і маладыя дрэўцы.

Ствараецца ўражанне, што паміж жыхарамі дамоў (а жывуць тут у асноўным работнікі дрэваапрацоўчага камбіната, птушкафабрыкі, аўтакалон і іншых прадпрыемстваў) ідзе спаборніцтаа за лепшы дом, двор. Многія дамы і платы пафарбаваны, упрыгожаны драўлянай разьбой.

Па гэтай ауліцы не аднойчы хадзіў басанож у Наавабеліцу з роднай вёскі Чонкі Ваня Зайцаў — сціплы, сярэдняга росту юнак. Парад вайной яму было ўсяго 15 гадоў. А ў 1943-ым, пасля вызвалення Гомеля ад нямецка-фашысцкіх захопнікаў, ён стаў салдатам Чырвонай Арміі.

Некалькі гадоў назад на фасаднай сцяне першага дома былога Масцішча была прымацавана мемарыяльная дошка, на якой залатымі літарамі напісана, што Іван Сцяпанавіч Зайцаў 16 красавіка 1945 года паўтарыў подзвіг Аляксандра Матросава і яму пасмяротна прысвоена звание Героя Савецкага Саюэа. У гонар героя былое Масцішча переіменавана ў вуліцу імя Зайцева.

…Тысячы помнікаў і абеліскаў стаяць на ваенных дароrax, у гарадах і вёсках Савецкага Саюза і за яго мяжой, там, дзе савацкія воіны неслі людзям вызваленне ад фашысцкай чумы. Адзін з такіх абеліскаў — на старой Саксонскай дароэа ў Германіі. На белым мармуры яго напісана: «Старшы сержант Зайцаў у цяжкім баі пры фарсіраванні ракі Одэр здзейсніў гераічны подзвіг, закрыўшы сваім целам амбразуру варожага дота, захаваў жыццё таварышам, даў магчымлсць паспяхоаа выканаць баявую задачу, наблізіў час парамогі над ворагам. Вечная Слааа Герою!».

Гэты кароткі, як ваенны загад, расказ пра гераічны подзвіг нашага беларускага хлопца Вані Зайцава, будуць чытаць людзі многіх пакаленняў і вечна будзе насіць яго імя вуліца, праз якую ён пайшоў у бессмяротнасць.

М. ЛАПУСТА

Источник: Гомельская правда, 19.10.1978.

Выражаю благодарность сотрудникам детской библиотеки-филиала №16 за предоставленный материал.

Print Friendly, PDF & Email